Museumwerf Vreeswijk: de plaats voor historische binnenvaart

Een uniek, rolstoelvriendelijk, binnenvaartmuseum in Vreeswijk!

Wij brengen u hier de geschiedenis van de historische binnenvaart in beeld.
Alle aspecten van onze activiteiten kunt u terugvinden onder de navigatieknoppen op deze website.

Wij wensen u veel plezier!

 

Zondag 2 juli Themazondag: Scheepjes in de fles.

Reuzen als wij zijn, geven flessenscheepjes ons een prachtig overzicht over de inhoud. We kijken er vertederd naar, met verwondering ook. Raadselachtig zijn ze ook. Kortom, scheepjes-in-de-fles roepen emoties op.

Op zondag 2 juli verzorgen leden van Vereniging Welkom aan Boord een gebottelde vlootschouw van Tall Ships, kleinere zeilschepen, motorschepen en andere creaties. De schepen zijn met veel geduld en precisie nagebouwd in de fles. Een aantal hobbyisten laat graag hun kunsten zien en misschien willen zij hun geheimen over gefleste scheepjes wel met u delen!

Waar komt het fenomeen flessenscheepje vandaan?

Van oudsher doodden zeelieden tijdens lange reizen hun tijd met de vervaardiging van scheepsmodellen in lege flessen. Als ze na maanden weer voet aan de vaste wal zetten, werden deze flessen veelal verkocht aan landrotten. De opbrengst was een aardige aanvulling op hun vaak karige gage. De techniek van de vervaardiging van deze kunststukjes is tegenwoordig niet meer voorbehouden aan zeelieden. Vele hobbyisten nu beoefenen deze tak van sport. Alle onderdelen van een model worden via de vaak smalle halzen in de fles gebracht en samengesteld tot vaak schitterend gedetailleerde scheepjes met of zonder achtergrond.

Themazondag

Tijdens onze Themazondagen zijn het Theehuys, met binnen- en buitenterras, en de expositieruimtes geopend van 13.00 uur tot 17.00 uur. Entree is € 2,- p.p. Bootsmaatjes en kinderen onder de 12 jaar hebben gratis toegang.

De volgende Themazondag is op 6 augustus. Op 8 oktober vindt de laatste van het seizoen plaats. In september vervalt de Themazondag omdat dan ons jaarlijks Werfweekend wordt gehouden

Werfweekend: Bienvenue op de Museumwerf

Zaterdag 2 (10.00 tot 17.00 uur) en zondag 3 september (12 tot 17 uur) houden we weer ons jaarlijkse Werfweekend! Dat is het gezelligste kijk en doe-weekend in scheepse sferen voor iedereen van 3 tot 103 jaar. De toegang is gratis.

Dit jaar hult het Werfweekend zich in Franse sferen en is voor deze gelegenheid gedoopt tot “Bienvenue op de Museumwerf”. Er zijn diverse activiteiten. Zo kunt u onder meer zelf aan de Franse slag bij het oer-Franse spel pétanque, gespeeld onder leiding van de Nieuwegeinse Pétanquevereniging. De Franse keuken is wereldberoemd. Daarom is er culinair ook e.e.a. te beleven. Wat dacht u van crêpes, versgebakken op een échte oude scheepscombuis?! Natuurlijk zijn er ook nog diverse andere Franse lekkernijen. Ons Theehuys met binnen- en buitenterras, schenkt naast koffie/thee, fris of een biertje voor deze gelegenheid ook een heerlijke Franse wijn.

Op het werfterrein komt u rijdend Frans erfgoed tegen zoals een Traction Avant of een Méhari. Muziek is er ook. Trekzakspeler Wouter Kuyper geeft acte de présence met onvervalste Bretonse muziek. En heeft u altijd al een karikatuur van uzelf, partner, ouder, kind of buurman willen hebben, grijp uw kans! Speciaal voor Bienvenue op de Museumwerf vertoont een echte karikaturist zijn kunsten. Bienvenue op de Museumwerf is goed te combineren met de Authentieke Dag in Vreeswijk http://authentiekedag.invreeswijk.nl/).

Des enfants

Kinderen zijn van harte welkom bij Bienvenue op de Museumwerf. Ook voor hen zijn er leuke activiteiten. Ze kunnen lekker varen in onze veilige en kindvriendelijke handraderbootjes. En wat te denken van zeilklompjes verven of je eigen stoombootje bouwen en na afloop mee naar huis nemen? Ook kunnen zij meedoen met de leuke, informatieve en actieve speel- en doe-route Aan-De-Slag waarbij werfmaatje Hans van de Werf de weg wijst en uitlegt geeft. Kinderen kunnen laten zich schminken en misschien wel de trotse eigenaar worden van een stoere tattoo.

Spits

Natuurlijk staat de spits, het Franse binnenvaartschip bij uitstek, centraal. In tegenstelling tot de naam suggereert, heeft het vrachtschip een stompe kop en een plompe volle kont. Een spits is 38,50 meter lang, 5.05 meter breed en heeft een diepgang van 1.80 meter. Het zijn standaardmaten want dit scheepstype is speciaal ontworpen voor de Franse kanalen en sluizen. Omstreeks 1877 werd onder de Franse Minister van Openbare Werken begonnen met het eenvormig maken van het waterwegennet. Bepalend daarbij waren de standaardafmetingen voor de sluizen: 40 meter lang, 5,20 meter breed 1,80 meter diep.

Bijna 130 jaar later is de spits nog steeds als vrachtvaarder actief. Intussen is er wel iets aan dit scheepstype veranderd. Vóór de introductie van de scheepsmotor, werd met de spitsen gejaagd ofwel ze werden voortgetrokken door mens of paard. De roef stond in die tijd in het midden van het schip waarbij ook nog wel eens een trekpaard werd gehuisvest. Na introductie van de motor werd de roef in het achteronder geplaatst.

Passage

Bij de Museumwerf kunt u spitsen in actie zien tijdens de film Passage. Deze documentaire over de laatste spitsenschippers, van Jascha de Wilde en Ben Hendriks, neemt u mee aan boord voor een reis van Amsterdam naar Zuid-Frankrijk. Verteld vanuit het perspectief van een spitsenschipper toont Passage de poëzie van wat door mensenhanden is aangelegd en wat door de tijd en veranderende economische en maatschappelijk structuren weer teloor dreigt te gaan. De tocht leidt dwars door steden, havens, sluizen, industriegebieden en een verscheidenheid aan natuurlandschappen. De documentaire is eerder vertoond tijdens IDFA en ontving een 4-sterren recensie van NRC: “een speeltuin voor verbluffende fotografie”.

Kortom, redenen genoeg om te komen naar ons Werfweekend! Bienvenue op de Museumwerf!

Aanmelden is niet nodig.

Een drijvend verleden

Op initiatief van het 4 – 5 mei Comité Nieuwegein en bewonersorganisatie Fort Vreeswijk en in samenwerking met de Museumwerf haalden inwoners van Vreeswijk het afgelopen jaar oorlogsverhalen van Nieuwegeinse schippers ‘boven water’, om aan de vergetelheid te onttrekken. Een aantal van deze getuigenissen is door documentairemaker Klaas Wijbenga verwerkt in zijn film ‘Een Drijvend Verleden’ – belevenissen van schippers in WO II. De documentaire beleefde op 21 april zijn première op Fort Vreeswijk en was tot en met eind mei 2017 te zien bij de Museumwerf en bibliotheek De Tweede Verdieping. De documentaire is te koop bij Fort Vreeswijk.

Onder dezelfde titel is bij de Museumwerf een boekwerk verschenen, samengesteld door Jaap Boersema en Teatske de Jong, met daarin de oorlogsverhalen van de Vreeswijkse/Jutphase schippersfamilies Kruyt, destijds bekend als de Boomstammenmannen, van Luitzen Zwitink en van Joseph Leon Valkenburg. De verhalen waren eerder geplaatst op banieren en te zien bij de filmpremière en bij de Museumwerf.

Wegens grote belangstelling is een tweede druk van het boek Een Drijvend Verleden <<klik hier>> in de maak.

Motorententoonstelling ‘Stuwkracht’ officieel geopend

Tijdens de themazondag op 7 mei 2017 is de Vreeswijkse aak, nu Stuwkracht gedoopt, officieel geopend als tentoonstellingsruimte voor scheepsmotoren. De restauratie is daarmee, na jaren van noeste arbeid, officieel afgerond.

Met een gooi van de champagnefles opent Museumwerfmedewerker Marinus Molegraaf de motorententoonstelling in de Vreeswijkse aak die vanaf dat moment ‘Stuwkracht’ is gaan heten (Foto: Ben Kooyman)
Vreeswijkse aak

De aak (type Hagenaar) werd in 2007 als opgebouwd woonschip geschonken aan de Museumwerf. Gebouwd in 1913 bij Scheepswerf en Machinefabriek Gebroeders Van Zutphen, keerde ze in feite terug naar haar bakermat. Nadat letterlijk een scheepslading rommel van het schip was verwijderd, kon vrijwilliger Marinus Molegraaf samen met zijn collega’s beginnen aan de restauratie.

Inmiddels is het schip op de kant gezet en omgebouwd en ingericht tot tentoonstellingsruimte voor oude scheepsmotoren. De motoren die in het ruim staan opgesteld, hebben ooit dienstgedaan in binnenvaartschepen en zijn op de Museumwerf gereviseerd en draaiend gemaakt. Onze scheepstimmermannen voorzagen de gereconstrueerde roef (schipperswoning) van een passend interieur.

Marinus Molegraaf, de trekker van dit project, zijn vrouw en zijn familie als meelevende achterban, werden door directeur van Schie in het zonnetje gezet. Daarna bedankte Van Schie hem en zijn collega’s voor het tot stand brengen van dit project.

Aan Marinus was uiteraard de eer gegund de tentoonstelling te openen en het schip te herdopen in Stuwkracht.

 

Trots wordt er geposeerd voor de Vreeswijkse aak Stuwkracht met in het ruim de motorententoonstelling. Op de bovenste foto staat Marinus met zijn familie, op die eronder Marinus en zijn vrouw met de werkploeg van de Museumwerf.

Het levensverhaal en de restauratie van het schip vindt u onder Werkende Werf – Restauratie Hagenaar.

Educatieve route Aan-de-Slag officieel geopend

Op vrijdag 7 april was het zover. Alle attributen van Aan-de-Slag bij Museumwerf Vreeswijk waren er klaar voor! Onder toeziend oog van sponsors, vrijwilligers van de Museumwerf en een aantal ouders, meesters en juffen opende de Nieuwegeinse wethouder Martijn Stekelenburg de nieuwe, spannende educatieve route Aan-de-Slag. Leerlingen van de vrije basisschool Het Zonnewiel hadden de primeur. Met zichtbaar plezier gingen deze kinderen aan de slag!

Klik op deze << link >> voor een anderhalve minuut durende impressie

Aan-de-Slag

Met Aan-de-Slag kunnen kinderen op het werfterrein zelfstandig allerlei aan de scheepvaart en het werk op de werf gerelateerde handelingen doen. Want wat is er nou leuker dan spelenderwijs te kunnen leren?! Werfmaatje Hans van de Werf wijst ze de weg en legt uit hoe alles moet.

Bij het bezoekerscentrum krijgen de deelnemers een aftekenkaart en een potloodje. Onderweg ervaren ze hoe zwaar het jagen van een schip is, hoe takelen werkt, spelen ze een game in de stuurhut en nog veel meer. En als het mooi weer is kunnen ze spelen met een waterspel en varen met superveilige bootjes als er een museummedewerker bij is. Zwemvestjes zijn beschikbaar. Als alle onderdelen zijn doorlopen, mogen de kinderen een klein cadeautje afhalen in het bezoekerscentrum.

Directeur André van Schie: “we zijn ontzettend blij met deze leuke en leerzame toevoeging aan ons museum. De kinderen zijn ook echt heel enthousiast!” Wethouder Stekelenburg van Cultuur opende de route samen met leerlingen van basisschool Het Zonnewiel.

De opstellingen zijn bedacht door Teatske de Jong en door de vrijwilligers van de Museumwerf uitgewerkt en gebouwd. Van Schie: “Het enthousiasme van onze technische medewerkers om het echt mooi en leuk te maken voor de kinderen was echt geweldig!”

Met dank aan: Rabo Stimuleringsfonds, ANWB fonds, Elise Mathilde fonds, Gemeente Nieuwegein, VSB fonds en Samenwerkende Maritieme Fondsen.

Middag van het zelflossen

Klik op de foto voor meer informatie.poster-middag-van-het-zelflossen

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wegens technische problemen wordt de middag van het zelflossen opnieuw georganiseerd. Informatie volgt.

Een nieuwe eigenaar voor de “Smurf”!

Een aantal jaren terug kreeg Museumwerf Vreeswijk boltjalk De Smurf geschonken. De wens van de laatste eigenaar was het schip te behouden en dat ze gerestaureerd zou worden. De Museumwerf had hier wel ideeën over maar door gebrek aan geld, ruimte en mankracht bleef het hiebij.

dsc04025-kl

De Museumwerf besloot op zoek te gaan naar een nieuwe eigenaar voor dit toch wel bijzondere scheepje. Het moest iemand of een instelling zijn die het schip zal restaureren, hetzij als zeilend vrachtschip of in de hoedanigheid van een gemotoriseerde vracht-boltjalk met een mooi

stuurhutje. Om oud-ijzerjagers buiten de deur te houden werd een bedrag gevraagd van 1500 euro plus notariskosten. De Museumwerf plaatste een oproep bij diverse media waarop zo’n zeventig gegadigden zich meldden.

Om alle oprecht geïnteresseerden én het schip recht te doen, stuurde de Museumwerf belangstellenden een vragenlijst en een rapport  over de staat van het schip met een kostenindicatie voor reparatie / restauratie. Hierna viel een overgrote meerderheid van de gegadigden af.

Uit de zeven overgebleven geïnteresseerden werd door een onafhankelijke commissie de nieuwe eigenaar gekozen. Momenteel zijn we in de overdrachtsfase. Na aankoop komt het schip op de helling van de Museumwerf om het vaarklaar te maken. Zelfstandig varend

zal het schip de Museumwerf verlaten om koers te zetten naar Friesland. Wie de eigenaars zijn geworden, maken we om privacyredenen niet bekend. Wat we wel willen melden is dat de scheepsnaam zal veranderen in Papillon en dat de boltjalk wordt gerestaureerd als gemotoriseerd vrachtschip voorzien van een laad- en lostuig met de mogelijkheid tot het voeren van een steunzeil.

De Museumwerf is blij dat het schip terechtkomt in de enthousiaste, energieke handen van een echte boltjalkenliefhebber.

Geschiedenis van de Smurf, ex De Twee Gebroedersdsc04026-kl

De Smurf heette oorspronkelijk De Twee Gebroeders en werd in 1920 gebouwd in Veendam bij L. Wolthuis. Opdrachtgever was H. Bos uit ’t Zandt. De boltjalk is 21,13 m. lang en 4.05 m. breed en had een laadvermogen van 65 ton. Ergens tussen 1942 en 1953 verwisselde het schip van eigenaar. In 1953 werd het schip gemotoriseerd met een eencilinder Deutz diesel. De schipper, Geert Hoekstra uit Augustinusga, voer ermee tot vermoedelijk halverwege de jaren zestig, waarna De Twee Gebroeders als woonschip in Amsterdam terechtkwam. In 1967 werden de destijds bekende keramist Han Knaap en zijn vrouw eigenaar. Zij noemden de tjalk Smurf, timmerde haar in en trokken ermee rond totdat Knaap door een ongeval overleed. Zijn weduwe streek begin jaren zeventig neer in Utrecht waar zij op het schip bleef wonen. Uiteindelijk liep de Smurf door omstandigheden achterstallig onderhoud op waarna schenking aan de Museumwerf volgde.

 .

 

 

Vreeswijk Vol Vaart – 29 t/m 31 juli 2016

Groots nautisch evenement in Vreeswijk

Drukwerk

Museumwerf Vreeswijk trad op als gastheer voor VreeswijkVolVaart!, een erfgoedmanifestatie van vereniging Het Historisch Bedrijfsvaartuig. Het driedaagse evenement werd een groot succes en maakte het oude schippersdorp Vreeswijk weer compleet. Op youtube vindt u een mooie weergave van het schepenfestijn. Op Vreeswijkvolvaart en op lvbhb vindt u nog meer films en foto’s die ervan zijn geschoten. RTV Utrecht, Nieuwegein TV, Digitale stad Nieuwegein, RTV 9 maakten ook diverse beeldverslagen.

BACK